Bản lĩnh của phụ nữ Việt Nam xưa và nay

26

  Quyền phụ nữ thời nhà Lê nữ hay đàn bà? Vẫn là câu hỏi như một nửa chênh vênh vắt ngang thân phận yếu mềm của nữ giới. Đâu là từ được xưng gọi, tôn vinh? đâu là từ dùng để đay nghiến, miệt thị? Hẳn mọi người đều rõ. Song, tố chất bên trong họ lại ít ai phân định được họ thuộc nhóm từ chỉ thị nào? Hãy nhìn họ theo phong cách của một người tử tế, lịch sự!

Cách đây nhiều thế kỷ, các triều đại phong kiến thường có thái độ mỉa mai: “Nhất nam viết hữu, thập nữ viết vô”. Có lẽ định kiến này không chỉ lỗi thời mà còn quá thiên vị khi xu thế đương đại rất trọng đãi vai trò và vị thế nữ giới. Sự xuất hiện của phụ nữ trên nhiều diễn đàn thuộc nhiều lĩnh vực, ngành nghề ngày nay đã cho thấy bóng dáng liễu yếu đào tơ thuở xưa không còn e thẹn nấp bóng sau cánh mày râu lưng dài vai rộng. Căn cứ vào những chuẩn mực tiêu biểu thuộc các phạm trù về đạo đức – tri thức, sức vóc – tài năng,… phụ nữ có thể ngang ngửa, song hành cùng nam giới.

Nữ giới đương đại khi thay đổi tầm nhìn, cũng có thể dễ dàng ăn điểm khi tự tin quản lý thị trường, thương trường, chiến trường, Phật trường… nhờ nấc thang trí tuệ. Theo số liệu thống kê, “Phụ nữ Việt Nam tham gia hoạt động chính trị cao nhất thế giới”. Ngoài ra, ở nhiều lĩnh vực khác, giới nữ vẫn có những vị thế vô cùng quan trọng, tạo nên một lực đẩy, một thế mạnh lớn lao cho xã hội ngày nay. Có thể xem họ chính là những Bà Trưng, Bà Triệu thời đương đại. Sự nỗ lực này nói lên những khát khao không chỉ “xóa mù” chữ, mà còn “xóa mù” với các kỹ năng truyền thông và công nghệ thông tin hiện đại,… Phụ nữ nói chung và phụ nữ Việt Nam nói riêng thừa có tự tin, hãnh diện khi đảm đang việc nhà, chu toàn việc nước.

Tôi không dành hết lời khen cho nữ giới vì thực chất cái yếu vẫn còn, nhưng tôi luôn nhìn những gì tích cực nhất của phụ nữ để xem đó là một vệt sáng, một hướng đi đáng trân trọng của nữ giới toàn cầu. Nếu dành một chữ “nhất” cho người phụ nữ, người ta sẽ không thể đếm xuể cơ man nào những ưu điểm để phong hiệu, để khâm khen. Song, một điều không ai có thể phủ nhận được là lòng nhẫn nại và tín ngưỡng yêu thương của người phụ nữ được xem là đặc thù ưu việt. Có thể, đó cũng là lý do để hình tượng Bồ tát Quan Âm trong dáng vẻ nam thần xứ Ấn lại xuất hiện giữa biển trời Á Đông bằng biểu tượng nữ thần hết mực thiết tha. Vừa sẵn sàng làm mẹ muôn loài, vừa đủ lòng kham nhẫn, lắng nghe nỗi khổ đau thế sự và cũng vừa phản ánh chế độ “trọng nam khinh nữ” của con người.

Tuy nhiên, trong đức tánh hy sinh, phụ nữ đừng đánh mất mình, đừng quá quan trọng hóa về tập tục hay chủ nghĩa bếp núc, nội trợ. Thực tế, nữ giới không đòi hỏi một thế lực oai phong, một gia tài đồ sộ, rồi rủng rỉnh chưng diện những trang sức đắt tiền… Họ cần bình yên và hơn hết là bình đẳng, dẫu đó chỉ là bình đẳng trong từng nỗi đau chung nỗi niềm sẻ chia, thấu hiểu. Do vậy, quốc tế phụ nữ không chỉ là một ngày để dành sự quan tâm, thương yêu cho nữ giới mà họ cần được quan tâm nhiều hơn trong chuỗi ngày họ còn hiện hữu. Đó là giá trị sống, giá trị tương tác vốn có trong dòng chảy nhân sinh. Tôn vinh phụ nữ Vì thế, không chỉ là chúc tụng những lời lẽ mỹ miều, hoa lệ. Dĩ nhiên, bản thân mỗi người phụ nữ đều phải tự tin, tự biết cách làm mới, trẻ hóa mình, trẻ hóa và làm chủ cuộc sống. Thỉnh thoảng, hãy tự hỏi xem mình là phụ nữ hay đàn bà để tự thẩm định và phán xét xem mình có lệch khung giá trị đạo đức hiện hữu hay không? Bằng cách này, nữ giới không nhìn nhận trên phương diện nhan sắc hay sức mạnh cơ bắp mà phải lấy trí tuệ làm khí cụ trang bị cho mình trước những bước tiến của thời đại.

Nhật Nhã